kleszczSezon na kleszcze rozpoczyna się wraz z nadejściem wiosny

Wraz z nadejściem wiosny, gdy jest wilgotno i temperatura powietrza w ciągu doby zaczyna przekraczać 5-7°C, swoją aktywność rozpoczynają kleszcze, które żerują w lasach, ogrodach, parkach i na łąkach. Poprzez ssanie krwi kręgowca przechodzą do kolejnego stadium rozwojowego, przenosząc przy tym chorobotwórcze bakterie i wirusy.

 

Kleszcze mogą przyczepiać się do każdej części ciała, najczęściej szukając miejsc, gdzie naskórek jest cienki i wilgotny, czyli za uchem, blisko włosów, w pachwinach
i pod kolanami. Wprowadzając pod skórę aparat kłująco-ssący pobierają krew żywiciela wprowadzając do jego organizmu substancje znieczulające, przeciwzakrzepowe
i przeciwzapalne, ułatwiające żerowanie, a wraz z nimi, jeżeli kleszcz jest nosicielem, bakterie i wirusy. Wśród nich krętki Borrelia burgdorferi, wywołujące u ludzi boreliozę, oraz flawiwirusy, powodujące kleszczowe zapalenie mózgu.


Bolerioza jest chorobą przewlekłą charakteryzującą się różnymi objawami klinicznymi w zależności od czasu trwania choroby. Przebiega fazowo wywołując m.in. zmiany zapalne stawów, przewlekłe zapalenia mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych, niedowłady, porażenie nerwów obwodowych, zaburzenia czucia, zaburzenia psychiczne i pamięci, zmęczenie (napadowe lub stałe), ociężałość, bóle głowy i mięśni.
Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) jest chorobą centralnego układu nerwowego, której leczenie jest długotrwałe i może pozostawić po sobie trwałe następstwa neurologiczne lub nawet prowadzić do śmierci.


Ochrona, w postaci szczepienia istnieje jedynie w przypadku kleszczowego zapalenia mózgu. Inną skuteczną metodą prewencji przed chorobami odkleszczowymi jest unikanie kontaktu z kleszczami poprzez stosowanie odpowiednich zabezpieczeń. Przed wyjściem


w plener dobrze jest zaopatrzyć się w środki odstraszające kleszcze oraz zadbać o właściwy ubiór. Są to długie spodnie i bluzka na długi rękaw, nakrycie głowy, pełne obuwie. Po każdym spacerze warto dokładnie obejrzeć całe ciało, a w przypadku ukąszenia szybko i prawidłowo usunąć kleszcza ze skóry. Wykorzystuje się do tego odpowiednie przyrządy dostępne do kupienia w aptece. Nie należy smarować kleszcza żadną substancją, aby nie zwiększać ryzyka zakażenia. Kleszcz musi być usunięty w całości, razem z główką. Miejsce ukłucia należy zdezynfekować. Jeżeli usunięcie kleszcza sprawia trudności, należy zwrócić się o pomoc do lekarza. Jak najwcześniejsze usunięcie kleszcza znacząco zmniejsza ryzyko ewentualnego zakażenia.


W województwie warmińsko-mazurskim, z uwagi na endemiczne występowanie zakażonych kleszczy, wskaźniki zapadalności na boreliozę oraz kleszczowe zapalenie mózgu są bardzo wysokie, dużo wyższe niż w innych rejonach Polski. Wskaźnik zapadalności na boreliozę jest dwukrotnie wyższy niż wskaźnik zapadalności w innych rejonach Polski, a wskaźnik zapadalności na kleszczowe zapalenie mózgu czterokrotnie wyższy niż w innych rejonach Polski. Stąd troszcząc się o zdrowie swoje i najbliższych warto skorzystać z możliwości szczepienia przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu oraz warto pamiętać o odpowiednim ubiorze korzystając
z wypoczynku na świeżym powietrzu.

 

Justyna Kowalkowska
PSSE w Bartoszycach